IKZE dla samozatrudnionych: jak działa, odliczenie od podstawy opodatkowania, porównanie z IKE

• IKZE to dobrowolny produkt III filaru emerytalnego, który pozwala gromadzić dodatkowe oszczędności na emeryturę poza obowiązkowym systemem ZUS. 

• Wpłaty na IKZE można odliczyć od podstawy opodatkowania za rok podatkowy ich dokonania, co obniża podatek do zapłaty (poza przypadkami, gdy np. z uwagi na kwotę dochodów, nie ma podatku dochodowego od osób fizycznych do zapłaty). Z rozwiązania mogą korzystać przedsiębiorcy rozliczający się według skali podatkowej, podatkiem liniowym (19%) oraz ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. 

• Osoby prowadzące pozarolniczą działalność gospodarczą w rozumieniu ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych (art. 8 ust. 6) mogą korzystać z wyższego limitu wpłat na IKZE niż pozostali oszczędzający. W 2026 roku limit dla tych osób wynosi 16 956 zł, a dla pozostałych osób 11 304 zł. 

• Możesz wypłacić oszczędności, gdy skończysz 65 lat i wpłacasz na IKZE przez co najmniej 5 lat. Zapłacisz 10% zryczałtowanego podatku dochodowego od wypłacanych oszczędności. Podatek będzie potrącony automatycznie z Twojej wypłaty. Nie zapłacisz podatku od dochodów kapitałowych. 

• Zwrot środków przed spełnieniem warunków do wypłaty opisanych wyżej oznacza samodzielne doliczenie całej wypłacanej kwoty do przychodu w rozliczeniu rocznym PIT za dany rok i opodatkowanie jej według obowiązującej skali podatkowej. 

• IKZE można posiadać jednocześnie z IKE. IKE nie daje bieżącej ulgi podatkowej, ale oznacza brak podatku od dochodów kapitałowych przy wypłacie, po spełnieniu warunków wskazanych w art. 34 ustawy o IKE i IKZE. 

• Oszczędności na IKE i IKZE mogą być lokowane w różnych formach, zależnie od wybranej instytucji – np. w funduszu inwestycyjnym, na rachunku maklerskim, rachunku bankowym lub w formule ubezpieczeniowej. Wartość oszczędności może się zmieniać w czasie w zależności od wyników inwestycyjnych wybranej instytucji prowadzącej IKE lub IKZE. Ponieważ są to produkty inwestycyjne należy się liczyć z możliwością utraty części lub całości kapitału. 

Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego (IKZE) to dobrowolny produkt emerytalny należący do III filaru systemu emerytalnego w Polsce. Jego celem jest budowanie dodatkowych oszczędności na emeryturę. Dla osób prowadzących jednoosobową działalność gospodarczą to rozwiązanie warte uwagi, ponieważ tzw. samozatrudnieni często mogą liczyć na niższe świadczenia z ZUS, zwłaszcza gdy opłacają składki od minimalnej podstawy. Więcej informacji znajdziesz w kompleksowym przewodniku po IKZE. 

Zasada działania IKZE jest prosta: wpłacasz środki jednorazowo lub regularnie w ramach rocznego limitu, a instytucja finansowa inwestuje je zgodnie z wybraną strategią. Ważną cechą IKZE jest ulga podatkowa – wpłaty można odliczyć od dochodu (podstawy opodatkowania) w rocznym zeznaniu PIT. Dla przedsiębiorców istotne jest też to, że po złożeniu oświadczenia o prowadzeniu działalności gospodarczej, o której mowa w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych (art. 8 ust. 6) mogą korzystać z wyższego limitu wpłat niż pracownicy etatowi i pozostałe osoby. 

Zarówno Indywidualne Konto Emerytalne (IKE), jak i IKZE należą do III filaru, ale różnią się m.in. zasadami opodatkowania. A te dla wielu przedsiębiorców są jednym z istotnych kryteriów wyboru. Oba konta można posiadać równolegle.

Tabela: opracowanie własne

Materiał marketingowy. Indywidualne Konto Zabezpieczenia Emerytalnego (IKZE) oraz Indywidualne Konto Emerytalne (IKE) jest dostępne w Nationale-Nederlanden Dobrowolnym Funduszu Emerytalnym (DFE). Więcej informacji na temat tych produktów znajdziesz na tej stronie.

Sprawdź warunki skorzystania z ulgi podatkowej i wysokość potencjalnej korzyści podatkowej w naszym kalkulatorze, znajdziesz go na https://nnikze.pl/kalkulatory/ikze

Z wyższego limitu wpłat na IKZE mogą skorzystać osoby, które prowadzą pozarolniczą działalność gospodarczą. Chodzi o osoby wymienione w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych (art. 8 ust. 6).

Oszczędności, które gromadzisz na IKZE, inwestujemy w funduszu Nationale-Nederlanden DFE. Jego wynik zależy od sytuacji na rynkach finansowych oraz decyzji inwestycyjnych. Musisz liczyć się z ryzykiem, że wartość Twoich oszczędności może się zmienić. To znaczy, że możesz stracić część lub całość kapitału. Nie gwarantujemy, że Nationale-Nederlanden DFE osiągnie swój cel inwestycyjny oraz powtórzy wyniki, które wypracował w przeszłości.