Odliczenie od podatku w IKZE i IKE 2021 r - ile zaoszczędzisz?

W IKZE ulgę podatkową poczujemy od razu – wpłaty na IKZE z danego roku kalendarzowego odliczymy w PIT od podstawy opodatkowania. W IKE ulga ma miejsce na koniec oszczędzania – wypłacając środki posiadacze kont są zwolnieni z podatku od dochodów kapitałowych.

Ulga podatkowa w IKE – czy wpłaty na IKE można odliczyć o podatku?    

  

Kapitał gromadzony w ramach IKE jest zwolniony z podatku od dochodów kapitałowych. Warunkiem jest spełnienie ustawowych kryteriów przy wypłacie. By skorzystać ze zwolnienia posiadacz IKE może wypłacić środki po ukończeniu 60. roku życia lub nabyciu uprawnień emerytalnych i ukończeniu 55 roku życia. Dodatkowym warunkiem jest dokonywanie wpłat na IKE co najmniej w 5 dowolnych latach kalendarzowych albo dokonanie ponad połowy wartości wpłat nie później niż na 5 lat przed dniem wniosku o dokonanie wypłaty.

Jeśli spełnimy powyższe wymogi, możemy korzystać z preferencji podatkowych IKE. Posiadacz konta IKE wypłaca całość  bieżącej wartości środków zgromadzonych na koncie, łącznie z całością zysku wypracowanego przez fundusz (jeśli taki zysk udało się wypracować), bez pomniejszenia go o podatek (obecna stawka to 19%). 

Uwaga: Należy pamiętać, że z preferencji skorzystają osoby, które gromadzą środki tylko na jednym IKE. W przypadku gromadzenie środków na więcej niż jednym IKE,  wypłacany kapitał jest opodatkowany stawką w wysokości 75% (na każdym IKE).

Kiedy pieniądze z IKE można wypłacić bez podatku? 

Gdy posiadacz IKE dokonuje wypłaty a nie spełnia powyższych kryteriów wypłata następuje w formie tzw. zwrotu. W tej sytuacji z wycofywanych środków (bieżąca wartość odprowadzonych wpłat) potrącany jest podatek od dochodów kapitałowych, naliczany od zysku wypracowanego przez fundusz (różnicy między kwotą stanowiącą wartość środków zgromadzonych na IKE a sumą wpłat na IKE).

 

Ulga podatkowa w IKZE – odliczenie wpłat na IKZE od podatku  

W IKZE z ulgi podatkowej możemy skorzystać już na początku oszczędzania. Wpłaty na IKZE z danego roku kalendarzowego możemy odliczyć od podstawy opodatkowania w rocznym PIT.

 

Jakie są zalety IKZE i komu przysługuje ulga od podatku?

IKZ daje ulgę podatkową, ale warto sprawdzić czy jest ona dla nas dostępna. Z ulgi podatkowej w ramach IKZE nie mogą skorzystać m.in.: osoby rozliczające się z zastosowaniem karty podatkowej. Na indywidualne konto zabezpieczenia emerytalnego (IKZE) pieniądze wpłacamy dobrowolnie – kiedy chcemy i ile chcemy. Ograniczeniem wpłat jest roczny maksymalny limit – w 2021 r. wynosi on 6310,80 zł, a dla osób prowadzących działalność na zasadzie samozatrudnienia 9466,20 zł (dowiedz się więcej o IKZE i limicie wpłat dla samozatrudnionych). Poniżej wyjaśniamy jak dużą korzyść podatkową można osiągnąć dzięki IKZE i jak rozliczyć wpłaty w PIT.

Jakie są zalety IKZE? 

•    Korzyści podatkowe w PIT (więcej o tym niżej)
•    Prywatność oszczędności emerytalnych i ich dziedziczenie
•    Dobrowolność wpłat
•    Pomnażanie środków przez specjalistów 

Zobacz też: Jak inwestowane są wpłaty na IKE i IKZE? 

 

Jak odliczyć wpłaty na IKZE od podatku i ile wynosi limit wpłat? 

W zależności od rodzaju zatrudnienia i formy opodatkowania, której podlegasz, wpłaty na IKZE możesz odliczyć w swoim zeznaniu rocznym.

Innymi słowy, to co odłożyliśmy w ramach IKZE odpisujemy od kwoty, która jest podstawą do naliczenia podatku. Przypominamy, że zgodnie z ustawą o IKE i IKZE, roczne wpłaty na konta nie mogą przekroczyć maksymalnego limitu. Roczna suma wpłat na IKZE nie może przekroczyć 1,2-tności przeciętnego prognozowanego wynagrodzenia miesięcznego – w 2021 r. limit wpłat wynosi 6 310,80 zł. W przypadku osób prowadzących działalność gospodarczą formie samozatrudnienia (pozarolnicza działalność, w rozumieniu art. 8 ust. 6 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych) maksymalny limit wpłat na IKZE jest podwyższony i wynosi 1,8-krotność przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia (w 2021 r. jest to 9 466,20 zł).

Ile nominalnie możemy zaoszczędzić na podatku dzięki oszczędzaniu w ramach IKZE? To zależy ile wpłaciliśmy, w jaki sposób i jaką stawką są opodatkowane nasze dochody. W 2021 r. z tytułu wpłat na IKZE możemy obniżyć podatek dochodowy od osób fizycznych nawet o 2019 zł (wariant w przypadku maksymalnej kwoty wpłat na IKZE oraz opodatkowania stawką 32% od pierwszego miesiąca uzyskiwania przychodów). Dla samozatrudnionych, maksymalna kwota korzyści podatkowej to 3 029 zł (opodatkowanie stawką 32%).  W przypadku opodatkowania stawką 17% maksymalna kwota ulgi w 2021 r. wyniesie 1072 zł, a stawką liniową 19% wyniesie 1798 zł (sytuacje szczególne, np. ponoszenie straty, mogą mieć wpływ na wysokość tej kwoty).  
 

Obliczamy ile można zyskać dzięki IKZE w PIT 

IKZE pozwala samodzielnie gromadzić oszczędności na emeryturę oraz daje korzyści podatkowe. Daje też ulgę podatkową w PIT – za 2021 r. można uzyskać korzyść podatkową nawet 2 019 zł, a samozatrudnieni nawet 3 029 zł. Wyjaśniamy jak od czego zależy ulga, komu przysługuje i gdzie ją rozliczyć.

IKZE daje ulgę podatkową już w trakcie oszczędzania. Wpłaty na IKZE z danego roku kalendarzowego można odliczyć od podstawy opodatkowania w rocznym zeznaniu PIT. Innymi słowy, to co odłożyliśmy w ramach IKZE odpisujemy od kwoty, która jest podstawą do naliczenia podatku. 

To ile możemy faktycznie odliczyć w ramach ulgi na IKZE zależy od kilku czynników, m.in.:
•    Wysokości wpłat w danym roku (przypominamy, że wpłaty nie mogą przekroczyć rocznego limitu);
•    Wysokości naszych dochodów;
•    Tego czy prowadzimy działalność gospodarczą na zasadzie samozatrudnienia (daje wyższy limit wpłat);
•    Sposobu opodatkowania dochodów i stawki podatkowej.

W 2021 r. z tytułu wpłat na IKZE możemy uzyskać korzyść podatkową wynoszącą nawet: 

Czy samozatrudniony

Stawka podatku 

Korzyść podatkowa 

Nie 32% (skala progresywna)

2 019 zł

Nie 17% (skala progresywna)

1 073 zł

Tak 32% (skala progresywna)

3 029 zł

Tak 17% (skala progresywna)

1 609 zł

Tak 19% (podatek liniowy)

1 799 zł

Korzyść podatkowa jest różnicą pomiędzy kwotą podatku jaką należałoby uiścić, gdy odliczymy od dochodu maksymalną dopuszczalną kwotę wpłat na IKZE a kwotą podatku bez takiego odliczenia.

 

Poniżej pokazujemy jak obliczyć ile wyniesie korzyść podatkowa na IKZE – przykład dotyczy osoby o dochodzie miesięcznym 6 tys. zł brutto, znajdującej się w I progu podatkowym (rozliczającej podatek dochodowy od osób fizycznych na zasadach ogólnych).

  Sposób obliczenia

Wynik

Roczny dochód

6 tys. zł x 12 miesięcy

72 tys. zł

Wpłaty na IKZE

Wpłata do wysokości rocznego maksymalnego limitu

6 310,80 zł

Podatek bez IKZE

(72 tys. zł x17%) – 525,12 zł

11 715 zł

Podatek z IKZE

(72 tys. zł  – 6310,8) x 17% – 525,12 zł

10 642 zł

Korzyść podatkowa

Podatek bez IKZE – Podatek z IKZE

1 073 zł

 

Sprawdź swoją korzyść podatkową w IKZE – skorzystaj z kalkulatora IKZE 

W powyższych przykładach (w tym obliczeniach) nie uwzględniono:

  • innych ulg podatkowych (np. ulgi na dzieci, ulgi dla osób do 26 roku życia), przewidzianych prawem odliczeń, a także podwyższonych kosztów uzyskania przychodów
  • możliwości wspólnego rozliczenia się z małżonkiem.

Wyliczenia są uproszczone, gdyż nie pokazują odliczeń związanych ze składkami na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne oraz zostały oparte na założeniu, że Oszczędzający podlega opodatkowaniu od całości swoich dochodów w Polsce. Założono, że wpłaty na IKZE nie zostały: 1) zaliczone do kosztów uzyskania przychodów lub 2) odliczone od dochodów opodatkowanych na zasadach określonych w art. 27 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, lub 3) odliczone od przychodów na podstawie ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, lub 4) zwrócone podatnikowi w jakiejkolwiek formie.


Wypłata środków z IKZE a podatek      

IKZE pozwala skorzystać z ulgi podatkowej już w czasie oszczędzania. Należy jednak pamiętać, że w momencie wypłaty kapitału, a więc po ukończeniu 65. roku życia oraz dokonywaniu wpłat przez co najmniej 5 lat kalendarzowych, z wycofywanych środków zostanie pobrany zryczałtowany podatek w wysokości 10%. Jest on naliczany od przychodu, czyli od całości wypłacanego kapitału (bieżąca wartość dokonanych wpłat). Przy wypłacie nie jest naliczany podatek od dochodów kapitałowych.

 

Zwrot z IKZE a podatek 

Z IKZE pieniądze możemy wypłacić w każdym momencie – środki są naszą prywatną własnością i to my decydujemy co z nimi zrobimy. Warto jednak pamiętać, że taka decyzja będzie miała swoje konsekwencje podatkowe. W związku z tym, że IKZE daje ulgę podatkową w PIT, w sytuacji wycofania środków przed ukończeniem 65. roku życia, czy też braku wpłat przez co najmniej 5 lat kalendarzowych (tzw. zwrot) musimy rozliczyć się z urzędem skarbowym. Wypłacając pieniądze z IKZE otrzymujemy całą zgromadzoną tam kwotę (bieżąca wartość naszych wpłat). Jednak posiadacz IKZE ma obowiązek samodzielnie odprowadzić od zwracanych środków podatek dochodowy – rozlicza zwracaną kwotę w PIT za dany rok (jako przychody z innych źródeł). Przy zwrocie podatek od dochodów kapitałowych nie jest naliczany.


--

Zasady funkcjonowania IKE oraz IKZE, w tym zasady dokonywania odliczeń od podatku, reguluje Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o indywidualnych kontach emerytalnych oraz indywidualnych kontach zabezpieczenia emerytalnego. Przy czym szczegóły dotyczące odliczeń od podatku są wskazane w przepisach ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Zespół Nationale-Nederlanden 14.07.2020